
Savunma ve Havacılık İhracatı Temmuz'da 1,12 Milyar Dolar
Sektör ihracatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 14,4 arttı. Ocak-Temmuz döneminde 5 milyar 787 milyon dolara ulaşan ihracat, 8 milyar dolarlık yıl sonu hedefine yaklaşıyor.
İhracat kontrolleri ve üretim kısıtları Samsung'un faaliyet kârını yıllık yüzde 56 geriletti. SK hynix ise stratejisini yapay zeka bellek tarafına kaydırarak baskıyı kısmen telafi etti.

Yarı iletken ihracat kontrollerinin bilançolardaki izi giderek belirginleşiyor. Samsung Electronics'in faaliyet kârı, üretim kısıtlarının etkisiyle yıllık bazda yüzde 56 geriledi. Şirketin Çin'deki tesislerinde Amerikan menşeli ekipman kullanımına ilişkin belirsizlik, kapasite planlamasını doğrudan etkileyen bir değişken haline geldi.
Aynı düzenleyici baskı altındaki SK hynix ise farklı bir yol izledi ve stratejisini yapay zeka uygulamalarına yönelik yüksek bant genişlikli bellek tarafına kaydırdı. HBM, veri merkezi hızlandırıcılarının vazgeçilmez bileşeni olduğu için bu segmentteki talep, genel bellek piyasasının döngüselliğinden büyük ölçüde ayrışıyor.
Ayrışmanın kaynağı basit: yapay zeka altyapı yatırımı, bellek talebinin fiyat esnekliğini düşürüyor. Amazon, Google, Meta ve Microsoft'un 2026 için planladığı yaklaşık 725 milyar dolarlık sermaye harcaması, HBM tarafında arzın önünde bir talep tabanı oluşturuyor. Buna karşılık geleneksel tüketici belleğinde fiyatlar döngüsel baskı altında kalmayı sürdürüyor.
Aynı düzenleyici baskı, iki şirkette zıt sonuç verdi. Fark, hangi talep eğrisine bağlandıklarında.
ABD, TSMC, Samsung ve SK hynix'in Çin'deki tesislerine Amerikan menşeli üretim ekipmanı ithal etmesine 2026 takvim yılı için yıllık onay verdi. Onaylar bakım ve kademeli yükseltmeleri kapsıyor. Ancak süresiz muafiyetin yerini alan bu yıllık izin sistemi, çok yıllı sermaye yatırımı planlaması yapan şirketler için yapısal bir belirsizlik kaynağı olmayı sürdürüyor.
Türkiye'deki elektronik üreticileri ve beyaz eşya sanayii açısından, bellek fiyatlarındaki bu ayrışma doğrudan bir girdi maliyeti değişkeni. Yapay zeka talebinin bellek kapasitesini emmesi, tüketici elektroniği tarafındaki tedarik koşullarını da dönem dönem sıkılaştırabiliyor.
■ MİZAN HABER