İGA'nın kurucu CEO'su Samsunlu, havalimanı açılışından çıkışına dek altı yıl içinde İstanbul'u Avrupa'nın en büyük kargo havalimanı konumuna taşıdı. Şimdi milyar dolarlık yatırımlar o vizyonun üzerine inşa ediliyor.
2018 yılında kapılarını açan İstanbul Havalimanı, ilk yılını küresel kargo sıralamalarının 47. basamağında tamamladı. Beş yıl sonra, Avrupa'nın zirvesine ulaşmıştı. Bu dönüşümün mimarlarından biri, İGA İstanbul Havalimanı İşletmesi'nin kurucu CEO'su Hüseyin Kadri Samsunlu'dur. Samsunlu, Eylül 2023'te görevinden ayrıldığında geride hem rekorlar hem de tamamlanmamış büyük bir inşaat planı bıraktı. O planın bedelinin 2,3 milyar dolar olduğu bugün daha net görülüyor.
Hüseyin Kadri Samsunlu, 1968 doğumlu, Boğaziçi Üniversitesi Ekonomi mezunu bir finans insanıdır. Missouri Üniversitesi'nde işletme yüksek lisansını tamamladıktan sonra kariyerine mali analist olarak başladı. 1995-2006 yılları arasında çeşitli yatırım şirketlerinde genel müdürlük ve yönetim kurulu üyeliği yaptı; ardından Romanya ve Türkiye'de kurumsal finansman danışmanlığına yöneldi. 2009'dan itibaren enerji, inşaat, turizm, gayrimenkul ve liman işletmeciliği gibi farklı sektörlerde üst düzey yöneticilik deneyimi biriktirdi. Bu birikim, 2017 yılında İGA'nın icra kurulu başkanı ve CEO'su koltuğuna oturduğunda belirleyici oldu. Samsunlu, yalnızca bir havalimanı yöneticisi değil, altyapı projesini ticari bir platforma dönüştürmekle görevli bir kurucu ortaklıktı.
Samsunlu döneminin en somut kurumsal mirası, SmartIST Mega Kargo Terminali'dir. Şubat 2022'de hizmete giren bu tesis, başlangıçta yılda 2,2 milyon ton elleçleme kapasitesiyle dünyanın en büyük hava kargo komplekslerinden biri unvanını aldı. Ancak Samsunlu'nun asıl hedefi terminali bir altyapı yatırımı olarak sunmaktan öte, İstanbul'u Asya, Avrupa ve Afrika arasındaki lojistik üçgenin merkezi yapmaktı. Bu çerçevede Turkish Cargo ile kurulan stratejik ilişki, havalimanının giderek artan rotasyon kapasitesini besleyen kritik bir eksen haline geldi. Samsunlu'nun yönetimi döneminde aktif kargo destinasyon sayısı hızla genişledi ve İstanbul, Frankfurt'u geride bırakarak 2024 yılında Avrupa'nın bir numaralı kargo havalimanı oldu. Daily Sabah'ın haberine göre 2024 yılında işlenen kargo hacmi 1,98 milyon tonu aştı; bu rakam bir önceki yıla kıyasla yüzde 24 büyümeye işaret ediyordu.
İstanbul Havalimanı 2019'da kargo sıralamalarında 47. sıradadı. 2024 itibarıyla Avrupa birincisi, küresel sıralamada ise 17. konumda yer alıyordu.
Samsunlu'nun ayrılmasının ardından İGA'daki momentum durmadı; aksine miras üzerine inşa edilmeye devam etti. 2026 yılı başında Türk Hava Yolları, İGA İstanbul Havalimanı'nda toplam değeri 100 milyar Türk lirası (yaklaşık 2,3 milyar dolar) olan sekiz ayrı tesisin temelini attı. Bu yatırım paketi içinde en çarpıcı kalem SmartIST'in ikinci fazıdır. Tamamlandığında terminali 205.000 metrekareden 410.000 metrekareye çıkaracak olan bu faz, yıllık elleçleme kapasitesini 4,5 milyon tona taşıyacak. Açıklanan hedef, İGA'yı Çin'in baskın hub'larıyla küresel zirve mücadelesine sokacak 5,5 milyon tonluk nihai kapasiteye ulaştırmak. THY'nin yatırım paketinde e-ticaret kompleksi, ilave bakım hangarları ve bir veri merkezi de yer alıyor; bu bileşenler kargo büyümesinin yalnızca hacimle değil teknolojiyle de ölçülmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
Kargo altyapısının ölçeği, uluslararası operatörlerin dikkatini çekmeye devam ediyor. FedEx Express Avrupa, İGA ile yeni küresel hava kargo tesisi inşası için sözleşme imzaladı. Özel havacılık alanında ise Jetex, 2026 yılında İGA'da kapsamlı bir terminal açarak operasyona başladı. Bu ortaklıklar, havalimanının salt bir altyapı projesi olmaktan çıkıp çok aktörlü bir lojistik ekosisteme evrildiğinin göstergesi. Air Cargo Week gibi sektör yayınlarının değerlendirmelerine göre İstanbul, Ortadoğu ile rekabette avantajlı konumlanmasını coğrafi merkeziyetine, 300'ü aşkın destinasyona uzanan THY ağına ve büyük kapasiteli terminale borçlu.
Kadri Samsunlu, Eylül 2023'teki ayrılışını yönetim kuruluyla karşılıklı mutabakatta gerçekleştirilen bir geçiş olarak tanımladı. 2024 başında Ahlatcı Holding'de CEO görevi üstlendi; holding, kuyumculuk, enerji ve finans alanlarında faaliyet gösteren bir sanayi grubu. Samsunlu'nun havacılık dışı bir sektörü seçmesi, kariyerinin özünde sektör belirsizliğini değil kurumsal inşa kabiliyetini taşıdığını bir kez daha ortaya koyuyor. İGA cephesinde ise sorular hala gündemde: SmartIST ikinci fazı 2027-2028 teslim takvimiyle ilerliyor, dördüncü pist devreye alma süreci devam ediyor ve yolcu-kargo dengesi havalimanının önünde belirleyici bir tasarım sorusu olmayı sürdürüyor. Samsunlu'nun kurduğu çerçeve bu sorulara bugün yanıt üretiyor; ancak yanıtların kalitesi farklı bir yönetim kadrosunun omuzlarında şekillenecek.
İGA'nın 25 yıllık işletme imtiyazı, projeyi salt kamu altyapısı olmanın ötesinde uzun vadeli bir özel sermaye pozisyonu olarak konumlandırıyor. Kargo gelirlerinin yolcu gelirlerine kıyasla konjonktür direnci daha yüksek bir akış oluşturduğu bilinmekte; bu da SmartIST genişlemesini yalnızca operasyonel değil finansal açıdan da kritik bir yatırım haline getiriyor. Küresel e-ticaret büyümesi ve Asya-Avrupa ticaret koridorlarındaki yapısal dönüşüm, İstanbul'un coğrafi avantajını değer yaratan bir vektöre çeviriyor. Samsunlu dönemi, bu hikayenin başlangıç bölümüydü; şimdi asıl ölçek testinin zamanıdır.
■ MİZAN HABER
Türkiye Varlık Fonu'nun portföy yöneticisi Recep Biçer, Körfez'deki egemen servet fonlarıyla kurulan köprünün görünmez mimarlarından biri. Rakamlar büyük, beklentiler daha da büyük; ama gerçekleşen ile taahhüt edilen arasındaki mesafe henüz kapanmadı.
Türkiye'nin en büyük internet çıkışını yaratan girişimci, şimdi B2B yazılım ve yapay zeka destekli platformlara odaklanan yapılandırılmış bir melek portföyü inşa ediyor. Rakamlar ve tez net: tekrar eden gelir, ölçeklenebilir iş modeli, küresel adreslenebilir pazar.
Koç Holding CEO'su Levent Çakıroğlu, grubun 100. kuruluş yılında karbonsuzlaşmayı soyut bir taahhütten çıkarıp somut bir iş modeline dönüştürüyor. Enerji, otomotiv ve rafinaj cephelerinde eş zamanlı ilerleyen dönüşüm, yalnızca Türkiye'nin en büyük holdingini değil, sektörün tamamını yeniden şekillendirme potansiyeli taşıyor.