DroneLight, darbe lazer teknolojisiyle dron saldırılarını saniyeler içinde etkisiz kılarken geleneksel sistemlere kıyasla maliyeti yüzde 75 düşürüyor. Anti-dron pazarının 2033'e kadar 20 milyar dolara yaklaşması bekleniyor.
İsrail'in Omer kentinde faaliyet gösteren savunma teknolojisi girişimi Esh-Tech, Haziran 2026'da kamuoyuna duyurduğu DroneLight sistemini Eurosatory Savunma Fuarı'na taşırken savunma sanayii çevrelerinde köklü bir maliyet tartışmasını da beraberinde getirdi. Darbe lazer teknolojisine dayanan sistem, dron tehditlerine 1-2 saniye içinde müdahale ediyor ve bunu geleneksel sürekli dalga lazer silahlarının çeyreği kadar bir bedelle yapıyor. Rakamların ardında yatan mühendislik tercihleri, yatırımcılar ve savunma tedarikçileri açısından sektörün değerleme mantığını sorgulatan bir boyut taşıyor.
Geleneksel yüksek enerjili lazer sistemleri, hedefi uzun süre ısıtarak yapısal hasara uğratmayı esas alır. Bu yaklaşım, yüksek güç tüketimini ve dolayısıyla ağır, pahalı altyapıyı zorunlu kılar. Esh-Tech ise farklı bir fiziksel prensibe yöneldi: DroneLight, hedefe son derece kısa süreli ama son derece yoğun darbeler göndererek malzemeyi buharlaştırıyor. Şirket, sistemin yaklaşık 4 kilovat güçle çalıştığını ve bu sayede askeri araçların mevcut elektrik sistemlerine kolaylıkla entegre edilebildiğini belirtiyor. Karşılaştırma yapıldığında, ABD Ordusu'nun aktif geliştirdiği bazı lazer silah sistemleri yüz kilovat ve üzeri güce ihtiyaç duyuyor. Breaking Defense'in aktardığına göre Esh-Tech, sistemin dakikada 30 hedefi etkisiz kılabildiğini, yani saniyede 5 tehditle başa çıkabildiğini ifade ediyor.
Esh-Tech'in öne sürdüğü en çarpıcı iddia, geleneksel lazer efektörlerine kıyasla sistem edinim maliyetini yüzde 75 oranında aşağı çekebileceği yönünde. Bu rakamın arkasında iki temel dinamik var. Birincisi, düşük güç gereksinimi; yüksek güç lazerlerini besleyen özel jeneratörler, soğutma üniteleri ve güç yönetim sistemleri bir lazer projesinin toplam bedelinin büyük bölümünü oluşturuyor. İkincisi ise operasyonel sürdürülebilirlik: Roket veya füzeyle karşılaştırıldığında lazer mühimmatı kavramsal olarak tükenmiyor; enerji ve bakım maliyeti temel gideri oluşturuyor. Esh-Tech, dakikalık operasyonel maliyeti sembolik bir seviyede tuttuğunu açıkladı. Şirket ayrıca İsrail Yenilik Otoritesi'nden üç ayrı hibe aldığını ve küresel ölçekte birden fazla müşteriden sipariş geldiğini duyurdu.
Anti-dron pazarı 2025'te 3,2 milyar dolar büyüklüğündeyken 2033'e kadar 19,8 milyar dolara ulaşması bekleniyor; lazer sistemleri bu büyümede en hızlı genişleyen segment olarak öne çıkıyor.
MarketsandMarkets araştırmasına göre küresel anti-dron pazarı 2025'te yaklaşık 3,2 milyar dolar büyüklüğüne ulaştı ve 2026-2033 döneminde yüzde 25'i aşan bir bileşik yıllık büyüme oranıyla genişlemesi öngörülüyor. Lazer sistemleri bu büyümede en dinamik segment konumunda. Ancak rekabet de sertleşiyor. İngiliz savunma şirketi MBDA, 316 milyon sterlin değerindeki bir sözleşme kapsamında DragonFire lazer sistemini 2027'ye kadar devreye almayı taahhüt etti. Avustralya merkezli EOS, Hollanda ile 71 milyon euroluk bir anlaşma imzaladı. Öte yandan ABD Ordusu, 2026 bütçe yılında yüksek enerjili lazer silah sistemi ihalesini açıklamak için hazırlıklarını tamamladı. Bu bağlamda değerlendirildiğinde DroneLight; maliyet avantajı ve kompakt tasarımıyla bu devler arasında bir niş yaratmaya çalışan, pazarda alt segment olarak tanımlanabilecek bir konuma oturuyor.
Savunma sanayii yatırımcıları için DroneLight'ın asıl önemi teknolojik iddiasından değil, ekonomik modelinden kaynaklanıyor. Geleneksel savunma tedariki büyük prime contractor'lar (ana yükleniciler) aracılığıyla, uzun geliştirme döngüleriyle ve devlet finansmanıyla şekilleniyor. Buna karşın Esh-Tech gibi girişimler, aynı yetkinliği çok daha kısa sürede ve daha düşük bir bütçeyle sunmayı vadediyor. Al Jazeera'nın analistlerle yürüttüğü değerlendirmeye göre yüksek enerjili lazerlerin güvenilirlik ve ölçeklenebilirlik sorunları henüz tam olarak aşılmış değil. Bu da teknolojinin saha performansını doğrulayan ilk operasyonel verilerin, bir sonraki büyük tedarik dalgasını şekillendirecek belirleyici etken olacağı anlamına geliyor. Esh-Tech'in Eylül 2026 hedefi tam da bu kritik eşiği temsil ediyor: İlk saha kanıtı hem şirketin değerlemesi hem de rakiplerinin fiyatlandırma stratejisi üzerinde doğrudan bir baskı yaratacak.
Savunma ekosistemi açısından Türkiye özelinde de dikkate değer bir yansıma var. Türkiye, son yıllarda Bayraktar TB2 ve Akıncı gibi sistemlerle dron teknolojisinde küresel bir marka değeri inşa etti. Dron tehdidinin hem simetrik hem de asimetrik boyutlarda tırmanmasıyla birlikte kontr-dron kabiliyetleri de stratejik öncelik sıralamasında yukarı çıkıyor. ASELSAN ve Roketsan başta olmak üzere Türk savunma şirketleri yönlendirilmiş enerji alanında Ar-Ge faaliyetleri yürütse de lazer tabanlı sert imha (hard-kill) kontr-dron sistemleri henüz olgunluk kazanmış bir ürün segmenti değil. Bu boşluk, iş birliği ve teknoloji transferi fırsatlarına kapı aralıyor. Savunma sektörü analistleri, küçük ölçekli ve maliyet odaklı lazer girişimlerinin geleneksel büyük savunma yüklenicilerini zorlayacağı görüşünde; DroneLight bu trendin yakın dönemde öne çıkan somut bir örneği olmaya aday görünüyor.
Esh-Tech, DroneLight'ın ilk operasyonel sistemini Eylül 2026'ya kadar teslim etmeyi planladığını açıkladı. Şirket küresel müşterilerden sipariş aldığını belirtse de hangi ülke veya kuvvetlerle sözleşme imzalandığı henüz kamuoyuyla paylaşılmadı. Yatırım camiası açısından esas soru, laboratuvar ortamında başarıyla çalışan bir sistemin gerçek saha koşullarında benzer performansı tekrarlayıp tekrarlayamayacağı. Savunma teknolojisi alanında bu geçiş süreci hem en değer yaratan hem de en fazla değer yok eden safha olma özelliğini taşıyor. DroneLight bu eşiği başarıyla aşarsa, küresel anti-dron pazarında hem maliyet baskısı yaratacak hem de benzer kompakt lazer silah girişimlerine akan risk sermayesini artırabilecek bir emsal niteliği kazanacak.
■ MİZAN HABER
AB'nin şeffaflık kuralları, yapay zeka ile üretilen veya değiştirilen içeriğe otomatik tespit edilebilir işaret koyulmasını zorunlu kılıyor. Yükümlülük, medya iş akışlarını doğrudan etkiliyor.
AB Yapay Zeka Yasası, 2 Aralık 2026'dan itibaren rıza dışı cinsel içerikli materyal ve çocukların cinsel istismarı materyali üreten sistemleri doğrudan yasaklıyor.
Şanghay fabrikasından Temmuz'da 93.579 araç çıktı; yıllık artış yüzde 37,85. Aynı ay Leapmotor 101.267 adetle ikinci kez Tesla'nın Çin rakamını geçti.